Doğu Anadolu Bölgesi Nehirleri

Doğu Anadolu Bölgesi Türkiye'nin en geniş ve en verimli akarsu havzalarına sahip bölgelerinden biridir. Doğu Anadolu Bölgesi'nde doğan bölgenin en büyük akarsularından Fırat, Dicle ve Zap ülkemiz sınırları dışına çıkarak Basra Körfezi'ne, Aras ve Kura Nehri ise Hazar Gölü'ne dökülmektedir.
Bölge akarsularının rejimi düzensizdir. Bunun nedeni; yağış rejiminin düzensizliği ve kış yağışlarının kar şeklinde düşmesidir. Kışın yağan karlar erimeden uzun süre yerde kaldığı için akarsuların debileri azalmaktadır.
Doğu Anadolu'daki akarsuların yatak eğimleri fazla olduğu için hidroelektrik enerji potansiyelleri de oldukca fazladır.

Doğu Anadolu Bölgesi'nin Nehirleri:
* Fırat
* Dicle
* Zap
* Aras
* Kura

ARAS IRMAĞI
Bingöl Dağı’ ndan doğar. Erzurum-Kars yaylasının güneydoğusundan geçerek, doğuya yönelir. Soldan aldığı Arpaçayı ile sınır çizerek Hazar denizi’ ne dökülür. Aras’ ın suyu ilkbaharda en yüksek seviyesine ulaşır, yaz sonunda alçalır. Erzurum’ un güneyindeki Karagöl, Nalbant, Palandöken, Yıldırım, Sakaltutan gibi dağlardan aldığı kollarla büyüyen Aras, Iğdır Ovası’ nda Abaran, Zengi, Zengimar, Vadi, Nahcivan, Karasu gii çay ve ırmaklarla beslenir. Aras Irmağı’ nın Türkiye toprakları içinde uzunluğu 548 km. bütün uzunluğu ise 1059 km.’ dir.

KARASU
Murat Suyu ile birlikte Fırat’ ı oluşturan ırmağın uzunluğu 160 km.’ dir. Erzurum Ovası’ nın kuzeydoğusundaki Dumlu Dağı’ ndan doğar, batıya doğru akarak Gürcü Boğazı’ ndan geçip Erzurum Ovası’ na iner. Ovanın batısında Serçene Deresi’ ni aldıktan sonra Aşkale Boğazı’ ndan Erzincan İl sınırına girer. Önce güneye sonra güneybatıya yönelerek Tercan düzlüklerini aşar. Tercan ilçesinin güneybatısında Tuzla Suyu’ nu alır. Ardından batıya doğru akışını sürdürerek, Erzincan’ı baştan başa kat eder. Munzur Dağları’ nın kuzeybatısından set bir dirsekle güneye döner. Keban’ ın 12 km. kuzeyinde Murat Suyu ile birleşerek Fırat’ ı oluşturur.

MURAT SUYU
Karasu ile birlikte Fırat Irmağı’ nın oluşturan akarsu 722 km’ dir. Van Gölü’ nün kuzeyinde Aladağ’ dan doğar. Bingöl Dağları’ ndan inen Hınıs Suyu’ nun Nemrut Dağları’ ndan inen Karasu’ yun, Bingöl il topraklarında Gönük Çayı’ nın, Elazığ topraklarında Harinket Suyu ve Munzur-Peri sularını aldıktan sonra Keban Baraj Gölü’ ne dökülür.

BOTAN ÇAYI (ULUÇAY)
Hakkari’ nin kuzeyindeki dağlık kesimlerden kaynaklanır. Siirt’ in güneybatısında Bitlis Çayı ile birleşir. Bu kesimlerde Buhtan Çayı ile de bilinen Botan Çayı güneye doğru yönelip Til yakınlarında Dicle Irmağı’ na karışır. Uzunluğu 268 km.’ dir.